Trạng nguyên trẻ tuổi nhất việt nam

     
(PLVN) -Ngay từ lúc còn nhỏ, Nguyễn Hiền đang là cậu bé thông minh, hiếu học lại có thiên bẩm về chữ nghĩa nên những lúc đỗ Trạng Nguyên, ông new chỉ 13 tuổi. Chỉ nhớ tiếc rằng, ông nhanh chóng đoản mệnh, giả dụ không kĩ năng đó có thể giúp quốc gia nhiều hơn nữa...

Bạn đang xem: Trạng nguyên trẻ tuổi nhất việt nam


*
Trạng Nguyên Nguyễn Hiền cùng câu đố chữ Điền khét tiếng trong định kỳ sử.

Vị Tân khoa trẻ tuổi

Nguyễn nhân hậu quê ngơi nghỉ Dương A, huyện Thượng Nguyên, che Thiên ngôi trường sau đổi là trấn Sơn phái mạnh Hạ (nay thị trấn Nam Trực, tỉnh nam Định). Thuở nhỏ, ông học tập thông viết thạo, được mọi bạn quý mến. Tương truyền, khi lên 10 tuổi, gia đình cho ông tới trường thầy chùa. Thầy chùa new viết được 10 trang giấy, hiền liền đọc được ngay như người đã từng đi học rồi.

Năm 11 tuổi, nổi tiếng Hiền sẽ lừng lẫy ở khiếp đô cùng được ca ngợi là thần đồng. Bấy giờ có người họ Đặng từ bỏ thấy mình đã đọc hết những sách, nghe nức danh Hiền mong muốn đến test tài văn bút, liền tìm tới nhà Hiền và lấy nhan đề theo bài bác phú "Phượng hoàng sào a, kì lạm du úc". Khách hàng ra hạn số câu cùng mỗi câu đều phải sở hữu tiếng chỉ về một loài cầm thú.

Hiền ứng khầu đáp tức thì rằng: "Phi long kiên chiểu/Mã bất xuất hà /Ý bỉ Hữu Hùng bỏ ra thế/ Ấp vu Duyên Lộc chi a". Nghĩa là: "Rồng không mờ lên vị trí ao, hồ/Ngựa ko từ sông phi ra/ Đẹp vậy đời có họ Hữu Hùng/Làm nhà tại nơi Duyên Lộc.

Người chúng ta Đặng rất là thán phục cùng tấm tắc khen “Thiên tài! Thiên tài!”. Năm ấy, hiền đức thi mùi hương đỗ đầu (Giải nguyên). Vào năm Thiên ứng chính Bình máy 16 (âm lịch năm Tân Mùi), vua nai lưng Thái Tông trọng dụng hiền khô tài, tiếp đãi kẻ sĩ. Vua cho mở khoa thi lớn. Nguyễn Hiền bắt đầu mười bố tuổi về kinh ứng thí và mau lẹ được mang đỗ trạng nguyên. Khóa thi này, bên cạnh Nguyễn nhân hậu đỗ Trạng Nguyên còn có 2 bạn khác đỗ cao cùng cũng cùng tất cả một điểm chung. Đó là họ hầu như còn hết sức trẻ tuổi.


*
Đền thờ Trạng Nguyên Nguyễn hiền hậu tại phái nam Định

Người đỗ lắp thêm hai đó là Lê Văn Hưu, Bảng Nhãn 18 tuổi với Đặng Ma La, Thám Hoa 14 tuổi. Chúng ta ít chạm chán nhiều tư liệu viết về Thám Hoa Đặng Ma La tuy thế tên tuổi của vị danh y lỗi lạc Lê Văn Hưu được tương đối nhiều sử sách ghi lại. Sau này, Lê Văn Hưu có thời gian ra làm cho quan nhưng nhà yếu thời hạn ông giành riêng cho nghề thuốc.

Về Trạng nguyên Nguyễn Hiền, tuy còn nhỏ dại tuổi song phong thái trường đoản cú nhiên, đĩnh đạc, đối ứng trôi chảy. Khôn xiết ngạc nhiên, Vua è cổ Thái Tông mới tò mò hỏi vị Tân khoa: "Trạng nguyên học ở đâu?". Trạng hiền hậu quỳ tâu: "Thần xin tâu bệ hạ, thần chỉ học tập thần...và thỉnh thoảng có hỏi sư ông ở miếu làng thêm đôi ba chữ.

Vua thấy Trạng nhân hậu nói năng quê kịch mà còn tồn tại vẻ kiêu căng không được vừa ý nên truyền phán buộc Trạng trở về học tập lễ nghĩa thêm. Trạng Hiền chính vì thế chưa được ban áo mão. Trạng hiền khô về quê, ngày ngày đọc sách nhưng lại vẫn ham đùa bời, thường thời gian rỗi rãi vẫn cùng con nít cùng lứa đùa khăng, thả diều.

Đại Việt sử ký toàn thư cũng ghi chép lại sự khiếu nại này. "Năm thiết yếu Bình sản phẩm công nghệ 16, Vua trằn Thái Tông ngự làm việc sân đình, chạm mặt các vị tân khoa đỗ cao vào kỳ thi. Thấy hiền tuy còn bé dại tuổi, chưa rõ bề ngoài lễ nghĩa đề nghị chưa ban mũ áo, chỉ cho người hộ tống về quê nhằm học thêm phép tắc".

Câu chuyện tiếp sứ Tàu

Một lần, sứ nhà Nguyên quý phái nước ta. Nghĩ rằng Đại Việt không tồn tại người tài, lại trầm trồ mình phát âm biết hơn fan nên ko coi ai ra gì. Y giới thiệu một bé ốc xoắn nhờ vào xâu qua ruột nó một sợi chỉ mảnh. Viên sứ ngênh ngang mang đến biết: "Được như vậy, ta bắt đầu chịu vào thành".

Biết rõ viên sứ ý muốn thử tài quân dân Đại Việt, Vua trần Thái Tông bèn truyền cho những quan tìm giải pháp xâu thử dẫu vậy vị nào thì cũng loay hoay cùng đành lè lưỡi, nhấp lên xuống đầu. đột có người mách Vua hỏi test Trạng nguyên Nguyễn Hiền. Vua sực ghi nhớ bèn mau chóng cử tín đồ đi hỏi Trạng.

Viên quan tiền được giao câu hỏi về xã Dương A chạm chán ngay một là trẻ chăn trâu nghịch đất đầu làng. Thấy trong số đó có một cậu bé bỏng mặt mũi khôi ngô vẫn bày cho lũ chúng ta đắp một nhỏ voi bởi đất cơ mà tứ chỉ lẫn tai, vòi... Có thể ngoe nguấy cử đụng được, sứ giả trang bị chừng đó là Trạng hiền hậu bèn buông một vế đối thăm dò coi đúng liệu có phải là Trạng Nguyên không. Thực ra, vị quan này nghe khét tiếng của Trạng nguyên Nguyễn Hiền đang lâu tuy vậy chưa gặp gỡ mặt, ông mượn dịp này chăm bẵm thấy tai nghe.

Xem thêm: Đọc, Nghe Audio Miễn Phí Truyện Về Dam, Truyện Cô Giáo Thảo Và Cậu Học Trò


*
Truyện tranh giai thoại về Trạng nguyên Nguyễn Hiền.

Vị quan lại ra vế đối: "Tự là chữ, đựng giằng đầu, tử là con, bé ai con ấy?". Cậu bé bỏng nghe được, ko ngước khía cạnh lên, cũng thanh nhàn buông một câu: "Vu là chưng, trườn ngang lưng, đinh là đứa, đứa làm sao đứa này".

Về câu đối của viên quan tiền nọ, chủ ý của ông này xuất một vế đối theo lối tách tự chữ Hán. Chữ tự bao gồm hai phần tử trên như cái giằng xay, bên dưới là chữ tử. Để nguyên tự có nghĩa là chữ, bỏ giằng trên sót lại chữ tử nghĩa là con và gắn luôn với vế nôm tiếp kia thành một câu hỏi nửa chữ nửa nôm. Thắc mắc cũng gồm sắc thái của fan trên hỏi kẻ dưới.

Thấy địch thủ ra vế đối như vậy, Trạng hiền đức cũng đối lại bằng cách chiết tự kết hợp với một phần nôm, chữ vu là chưng có hai đường nét ngang với một nét móc, vứt nét ngang ở dưới thành chữ đinh tức thị đứa, đi cùng với với như thế nào đứa này là 1 vế đối ý vô cùng chỉnh và gồm phần xấc xược. Thừa nhận câu đối lại, viên quan không hề tỏ ra tức giận mà trái lại, rất vui miệng vì thực sự đây đó là Trạng Nguyên Nguyễn Hiền.

Ông ta bèn xuống chiến mã truyền lại ý vua vời Trạng về kinh. Cơ mà Trạng nhân từ không chịu, viện lẽ rằng, trước vua mang lại trạng kém lễ buộc về, nhưng lần này vua cho vời Trạng lên lại cũng không duy trì đúng lễ. Viên quan chần chừ làm nuốm nào, phải trần tình tình đầu chuyện sứ giả nước ngoài đưa câu đố mà chưa ai giải được. Trạng thánh thiện nghe biết chỉ cười, trở lại với đám trẻ con chăn trâu. Chờ cho viên quan lại lên con ngữa đi một đoạn, ông bắt đầu xui đám trẻ cùng hát:

Tích tịch tang, tích lịch tang!/ Bắt nhỏ kiến càng buộc chỉ kẻ ngang lưng/ bên thì lấy giấy nhưng bưng/ mặt thì thoa mỡ con kiến mừng kiến sang/ Tích tịch tang, tích lịch tang!

Viên quan tiền nghe nhẩm ở trong lời ấy, biết Trạng vẫn chỉ biện pháp giải đó, nô nức ra về. Ngay sau thời điểm đối đáp được sứ thần Trung Hoa, Vua è Thái Tông chỉ thị cho quân lính mong mũ mão Trạng Nguyên về tận quê của Nguyễn thánh thiện mời ông ra giúp nước.

Về đến triều đình, sứ thần nhà Nguyên Đô Sử vẫn còn đó ở lại đây. Thấy vị Trạng Nguyên Đại Việt còn ít tuổi, tỏ rõ sự coi thường. Hắn ta ra vế đố: Lưỡng Nhật bình đầu Nhật/ Tứ sơn điên hòn đảo Sơn; Nhị vương tranh tốt nhất quốc/ Tứ khẩu vẫy vùng gian.

Hiền đứng mà trả lời ngay rằng: "Đó là chữ điền vậy". Sứ Bắc thán phục, nhân từ liền được vua trao mang lại chức Công cỗ Thượng thư. Và ít lâu sau triều đình phương Bắc lại gửi thông điệp với 2 chữ "Thanh thủy". Vua chưa hiều thông điệp ao ước nói gì. Hiền giải thích ngay rằng: "Tháng 12 xuất quân". Thời bấy tiếng Bắc triều mong mỏi cầu viện biên giới, lợi dụng những hào trưởng địa phương để dễ bề đối phó Vua tôi công ty Trần. Nghe vậy, Vua è cổ Thái Tông bèn cử binh hùng tướng giỏi dẹp bè bạn tay sai. Trong tháng 12, giặc Nguyên lui vày kế hoạch ko thành.

Những năm làm cho quan vào triều, Nguyễn Hiền có không ít kế sách hay để phò vua giúp nước. Năm Ất Hợi, nước ta lại bị giặc Chiêm Thành xâm lược, nhà vua rất lo bèn giao mang đến trạng nguyên Nguyễn Hiền tấn công giặc duy trì nước.

Chỉ ít lâu sau, quân giặc thất bại, Trạng hiền lành thu quân về Vũ Minh sơn mở tiệc khao quân cùng tâu lên vua. đơn vị vua vô cùng vui lòng và phong mang đến ông Trạng chức "Đệ độc nhất hiển quý quan". Về nông nghiệp, ông đến đắp đê quai phạt sông Hồng, cải tiến và phát triển sản xuất mùa màng win lợi. Về quân sự, ông đến mở có võ đường để rèn quân luyện sĩ.

Ngày 14 tháng 8 năm Bính Tý, Trạng nguyên Nguyễn hiền đức lâm bệnh nặng và qua đời, thọ 21 tuổi. Bên vua thương tiếc truy phong ông là "Đại vương thành hoàng" cùng tôn làm cho thần sinh hoạt 32 nơi, trong các số ấy có đình Lại Đà làm việc xã Đông Hội - thị trấn Đông Anh, Hà Nội.

Xem thêm: Văn Mẫu 4: Tả Cái Bàn Học Ở Lớp Hoặc Ở Nhà Của Em, Tả Cái Bàn Học

Hiện nay, tại đền thờ Trạng Nguyên Nguyễn hiền lành ở quê nhà ông, làng Dương A (Nam Thắng, nam Trực, nam giới Định) còn giữ được không ít bài vị, sắc đẹp phong, câu đối, đại tự, đặc biệt quan trọng bảo tồn được cuốn Ngọc phả nói về sự việc nghiệp của ông, trong những số ấy có câu mệnh danh tài năng của Nguyễn hiền như sau:

"Thập nhị tuế khôi khai lưỡng quốc, Vạn niên thiên tuế lập tam tài". Nhất thời dịch là: "Mười hai tuổi khai khoa nhì nước, ngàn năm ghi mãi chữ tam tài". Yêu quý và cảm phục khả năng của ông, huyện Thượng Hiền đổi tên thành thị xã Thượng Nguyên nhằm tránh phạm húy thương hiệu ông.